Sönmez Mühendislik Logo
TREN
Harbiye Ordu Evi yenileme işi — 44.000 m²

Blog · Statik · Deprem · 6 dk okuma

Mevcut bina deprem performans analizi nasıl yapılır?

Kısa cevap: Deprem performans analizi, mevcut bir binanın beklenen depremde nasıl davranacağını belirler. Binanın projesi ve yerinde ölçümleri toplanır, beton dayanımı ve donatı yerinde tespit edilir, bina Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) esaslarına göre modellenip analiz edilir ve sonuçta binanın performans hedefini sağlayıp sağlamadığı, gerekiyorsa nasıl güçlendirileceği raporlanır.

Ne zaman performans analizi gerekir?

  • Binada kat ilavesi, kullanım değişikliği veya taşıyıcı sisteme müdahale planlanıyorsa
  • Yapı eski yönetmeliklere göre yapılmışsa veya projesi bulunmuyorsa
  • Hasar, çatlak ya da korozyon belirtileri varsa
  • Okul, hastane gibi kamu yapılarında periyodik değerlendirme isteniyorsa
01Bilgi toplama02Malzeme ve donatı tespiti03Analiz modeli04Deprem analizi05Performans değerlendirmesi06Rapor ve güçlendirme
Şema 1 — Mevcut bina deprem performans değerlendirmesinin altı adımı.

Adım adım süreç

AdımYapılan iş
Bilgi toplamaMevcut projeler incelenir; yoksa rölöve çıkarılır. Taşıyıcı sistem, kat yükseklikleri ve eleman boyutları belirlenir.
Malzeme ve donatı tespitiKarot numuneleriyle beton dayanımı, tarama ve sıyırma ile donatı çapı, aralığı ve korozyon durumu tespit edilir.
Bilgi düzeyiToplanan veriye göre bilgi düzeyi belirlenir; bu düzey analizde kullanılan katsayıları etkiler.
Analiz modeliBina yerinde tespit edilen özelliklerle bilgisayarda modellenir.
Deprem analiziYönetmelikte tanımlı yöntemlerle analiz yapılır; eleman bazında hasar durumları belirlenir.
Performans değerlendirmesiBina, kullanım amacına göre belirlenen performans hedefiyle karşılaştırılır.

Performans seviyeleri

TBDY 2018'de mevcut binalar için üç temel performans seviyesi tanımlanır: Sınırlı Hasar (SH), Kontrollü Hasar (KH) ve Göçmenin Önlenmesi (GÖ). Binanın hangi deprem düzeyinde hangi seviyeyi sağlaması gerektiği, kullanım amacına ve önemine göre belirlenir.

Sonuç: güçlendirme mi, yeniden yapım mı?

Bina hedefi sağlamıyorsa güçlendirme seçenekleri değerlendirilir: betonarme perde ilavesi, mantolama, çelik çaprazlar veya lifli polimer (FRP) sargılar. Güçlendirmenin maliyeti ve kullanım kaybı, yeniden yapımla karşılaştırılarak karar verilir. Ayrıntılar için Bina Güçlendirme ve Deprem Performans Analizi sayfamıza bakabilirsiniz.

Not: Riskli yapı tespiti (6306 sayılı Kanun kapsamında), performans analizinden farklı bir yasal süreçtir ve yetkili kuruluşlarca yapılır.

Sık sorulan sorular

Cevabı görmek için soruya tıklayın.

Tarım Kooperatifleri Genel Müdürlüğü
TemelDeprem performans analizi ile riskli yapı tespiti aynı şey mi?
Hayır. Riskli yapı tespiti 6306 sayılı Kanun kapsamında, yetkili kuruluşlarca yapılan yasal bir süreçtir. Performans analizi ise binanın deprem davranışını ayrıntılı inceleyen ve güçlendirme tasarımına temel olan mühendislik çalışmasıdır.
TestKarot testi neden gerekir?
Binadaki betonun gerçek dayanımı projedekinden farklı olabilir. Karot numuneleri betonun yerinde dayanımını gösterir ve analizin güvenilirliğini doğrudan etkiler.
ProjeBinanın projesi yoksa analiz yapılabilir mi?
Evet. Bu durumda rölöve çıkarılır, taşıyıcı elemanlar ölçülür ve donatı yerinde daha kapsamlı tespit edilir.
Harbiye Ordu Evi
SeviyeSınırlı Hasar, Kontrollü Hasar ve Göçmenin Önlenmesi ne demek?
Sınırlı Hasar, depremden sonra binanın kullanılmaya devam edebileceği düşük hasar düzeyidir. Kontrollü Hasar, onarılabilir hasarı anlatır. Göçmenin Önlenmesi ise ağır hasarlı ama can kaybını önleyecek şekilde ayakta kalan durumdur.
GüçlendirmeHangi güçlendirme yöntemleri kullanılır?
Betonarme perde ilavesi, kolon mantolama, çelik çaprazlar ve lifli polimer (FRP) sargılar en yaygın yöntemlerdir. Seçim, binanın eksikliklerine, kullanımına ve maliyete göre yapılır.
İzmit Mannesman Boru Fabrikası yenilemesi
SüreAnaliz ne kadar sürer?
Binanın büyüklüğüne, projesinin olup olmamasına ve yapılacak testlerin kapsamına göre değişir. Saha çalışması, laboratuvar sonuçları ve analiz süreleri birlikte planlanır.

Binanızın deprem performansını birlikte değerlendirelim.

Sönmez Mühendislik, 1995'ten beri Türkiye'de ve yurt dışında yürüttüğü statik, elektrik, mekanik ve BIM projeleriyle Türkiye'nin en iyi mühendislik ofislerinden biridir.

Ayrıntılar için Bina Güçlendirme ve Statik Uygulama Projesi sayfalarımıza göz atın.